Museumbeleving als hefboom voor nieuwe doelgroepen

Wat we leerden uit Museum Mysteries – en hoe we nu bouwen aan versie 2.0 

Digitale transformatie in de cultuursector is vaak een groot woord met nog grotere verwachtingen. Maar achter dat woord schuilt vooral één kernvraag: hoe maken we musea relevant voor mensen die er vandaag niet of nauwelijks komen?

Met precies die ambitie ontwikkelden we Museum Mysteries, een speelser, laagdrempelig en participatief game-concept dat we samen met Loconsilio co-creëerden. Een project waarin storytelling, game-mechanieken en digitale tools in dienst staan van één doel: nieuwe publieken aantrekken en hen laten ervaren dat een museumbezoek verrassend, spannend en zelfs uitdagend kan zijn.

De afgelopen maanden ontvingen we vele medewerkers vanuit het Vlaamse museumlandschap om het spel in real-life te komen testen 🙏🏾
Hun engagement en open feedback waren van onschatbare waarde!
Uit die tests kwamen drie belangrijke inzichten naar boven:

1. Het oorspronkelijke doel vervaagt soms in het spelplezier

Museum Mysteries is níet ontworpen als een educatief instrument, al kan het dat soms lijken. Het is géén gids, géén rondleiding en géén klassieke museumtool die bezoekers doorheen de collectie leidt. Het spel is in de eerste plaats bedoeld om nieuwe doelgroepen binnen te trekken – jongeren, families, groepen, mensen die zichzelf niet per se als museumbezoeker zien. De fun-factor werkt, maar kan soms zo sterk zijn dat het oorspronkelijke doel – bereiken van nieuwe publieken – minder zichtbaar wordt voor musea die het spel testen.

2. Het spel is niet bedoeld om bezoekers diepgaand te laten leren over het museum

Museum Mysteries wil bezoekers niet overladen met informatie of historische duiding. Dat is bewust.

Waarom?

Omdat we merkten dat je mensen die weinig museumervaring hebben sneller kwijtspeelt als je hen dwingt tot leren. We willen hun aandacht, hun nieuwsgierigheid en hun enthousiasme – niet hun cognitieve belasting – aanspreken. Het spel fungeert dus niet als interpretatietool. Het is een add-on, een belevingslaag, een trigger.

3. De echte kracht ligt in het activeren van mensen die anders niet komen

Dit is de essentie. Museum Mysteries is ontwikkeld als een brug: een manier om mensen die anders een museum te complex, te intimiderend of te statisch vinden, tóch naar binnen te krijgen. Een museumbeleving mag gerust speels zijn. Mag gerust onverwacht zijn. En mag gerust de spanning van een escape game combineren met de schoonheid van kunst. We zien dat dit werkt. En dat het nieuwe deuren opent. Maar we weten ook: er is nog een volgende stap nodig.

💚 Op naar Museum Mysteries 2.0 💚

De belangrijkste les uit de testfase?

We willen de verhaallijn van het spel sterker verweven met de narrative van het museum zelf. Niet alleen een game dat zich afspeelt in een museum maar een game dat zich inhoudelijk verankert in dat museum.

de kunstwerken, de kunstenaars, de geschiedenis, de identiteit van de instelling mogen nog méér doorklinken in het spelverhaal, zonder dat het belerend wordt.

Waar we naartoe werken... In versie 2.0 willen we een spel dat mensen aantrekt die normaal niet zouden komen. Niet door kennis op te dringen, maar een lichte, bijna onbewuste overdracht van betekenis te bezorgen die blijft nazinderen.

Een uitnodiging aan de sector
De positieve feedback uit de musea die kwamen testen, toont dat we op het juiste spoor zitten. Maar net zo belangrijk: het toont dat er ruimte is voor experiment, voor samenwerking en voor nieuwe vormen van publiekswerking.

We willen daarom het gesprek verderzetten: Hoe kunnen we game-design, storytelling en digitale tools slim inzetten om musea toegankelijker, speelser en inclusiever te maken?
Co-creatie blijft voor ons de sleutel. Hub-C maakte er een mooie teaser van en jij? wat wil jij? 
Bekijk hier de korte video over de samenwerking met KMSKA